Những bài học sống an lạc từ Kinh Ví dụ con rắn

Bài học 2: Chấp thủ là chướng ngại lớn nhất của sự giác ngộ

Có thể nói rằng, bằng những ví dụ cụ thể, dễ hiểu, thông qua hình ảnh con rắn, Đức Phật đã truyền tải được triết lý sâu xa về ý nghĩa của giáo lý thông suốt, thấu đáo của Ngài. Tu đúng pháp con đường dẫn đến Niết bàn, nhưng bản tánh chấp thủ lại là những cản ngại lớn nhất của sự giác ngộ, của cuộc hành trình đi đến mục đích cao cả của đời người.    

Có như không có

Triết lý của Đức Phật là một môn khoa học hoàn chỉnh có thể làm cho con người trở nên thích thú và say đắm như thể là tìm thấy được báu vật quý giá để có thể giúp cho mỗi người trở về với bản tánh thật sự, xa lìa chấp thủ “cái này có, cái kia không”, “cái này của mình, cái kia của mình”, hoặc “cái này không phải của mình cảm thấy khao khát nếu được là của mình”… Tất cả là nguyên nhân sâu xa của đau khổ, phiền muộn, là khởi nguồn để tạo tác bằng những hành vi sai trái, phạm pháp hòng chiếm đoạt những thứ vốn nằm ngoài khả năng nắm giữ của mình.

Đức Phật nói: “Kẻ vô văn phàm phu, không yết kiến các bậc Thánh, không thuần thục pháp các bậc Thánh, không tu tập pháp các bậc Thánh, không yết kiến các bậc Chân nhân, không thuần thục pháp các bậc Chân nhân, không tu tập pháp các bậc Chân nhân. Xem sắc pháp, xem các cảm thọ, xem các tưởng, xem các hành, xem cái gì được thấy, được nghe, được cảm xúc, được ý thức, được đạt tới, được tầm cầu, được ý suy tư: "Cái này là của tôi, cái này là tôi, cái này là tự ngã của tôi", và bất cứ kiến xứ nào đều nói rằng: "Đây là thế giới, đây là tự ngã, sau khi chết tôi sẽ thường còn, thường hằng, sẽ trú như thế này cho đến mãi mãi; xem như vậy là cái này là của tôi, cái này là tôi, cái này là tự ngã của tôi".

Chính vì chấp thủ như vậy, cho rằng mọi thứ là thường hằng, là có thật, là tồn tại mãi mãi mà mọi người cứ cố níu kéo, cất giữ, giấu diếm bằng mọi giá. Sự chấp thủ là môi trường tốt để sự ganh ghét, lòng tham, nỗi đau khổ thường hằng có nơi dung túng mà phát triển. Chấp thủ không mang đến sự giải thoát, mà là cản ngại lớn lao, níu giữ tâm trí và hành động của chúng ta, làm cho đôi chân ta nặng nề không thể tiến về phía trước.

Không là có

Khác với kẻ vô văn phàm phu, Đức Phật nói về vị Thánh đệ tử: “Thái độ của vị Thánh đệ tử nghe nhiều thời khác hẳn, không những các vị này yết kiến, thuần thục, tu tập pháp các bậc Thánh, các bậc Chân nhân, các vị này đối với 5 thủ uẩn là cái này không phải của tôi, không phải là tôi, không phải tự ngã của tôi, và bất cứ kiến xứ nào nói rằng: "Đây là thế giới, đây là tự ngã, sau khi chết tôi sẽ thường hằng, thường trú, không biến chuyển, tôi sẽ trú như thế này cho đến mãi mãi; xem như vậy là cái này không phải của tôi, cái này không phải là tôi, cái này không phải tự ngã của tôi." Vị này do quan sát như vậy, đối với sự vật thấy không thật có, nên không có lo âu phiền não.

Rõ ràng là xét theo tâm tính của kẻ vô văn phàm phu, bởi vì chấp cái này có, cái kia có mà họ mất đi cái thật sự cần có là thoát khỏi sự phiền não; trong khi đó bậc Thánh nhân do nhận biết mọi thứ đều là không có nên họ có được sự an lạc, thanh nhàn. Cái hay trong triết lý Phật giáo có thể nói chính là sự huyền diệu vô minh “có mà không, không mà có”. Cái sự có lúc đầu đến có lúc sau tuy có vẻ như giống nhau nhưng thực chất đã có sự chuyển biến về lượng. Giống như một vòng tròn đồng tâm, sự trở về của vấn đề cũng chính là lúc chúng ta bắt đầu bằng một đường tròn lớn hơn, tốt đẹp hơn.

                 Diệt trừ phiền não như thế nào?

        Có người nghĩ như sau: "Cái gì chắc chắn đã là của tôi nay chắc chắn không còn là của tôi. Cái gì chắc chắn có thể là của tôi, chắc chắn tôi không được cái ấy". Người ấy sầu muộn than van khóc lóc đi đến bất tỉnh.

        Để cho phương thuốc hữu hiệu giúp con người diệt trừ phiền não, Thế Tôn đặt một số câu hỏi:

        Các người có thể nắm giữ một vật sở hữu gì mà vật sở hữu được nắm giữ sẽ thường hằng, thường còn, thường trú, không chuyển biến không? - Thưa không!

        Các người có thể thấy một vật sở hữu gì được nắm giữ và vật sở hữu được nắm giữ ấy sẽ thường còn, thường hằng, thường trú mãi mãi không? - Thưa không!

        Thế Tôn xác nhận: "Thế Tôn cũng không thấy vật sở hữu nắm giữ nào, mà vật sở hữu được nắm giữ ấy sẽ thường còn, thường hằng, thường trú, không biến chuyển, có thể trú như thế này mãi mãi".

       

“Kinh Ví dụ con rắn quả là một bài kinh hay đã nói lên những nhận thức sâu sắc đối với những lời dạy của Đức Phật về những tai hại do những chấp thủ nói trên đưa đến. Tiếp đến đức Phật trình bày 6 kiến xứ, chấp thủ 5 thủ uẩn là của ta, là ta, là tự ngã của ta; chấp thủ tự ngã và thế giới là thường còn, thường hằng sau khi chết. Chính sự chấp thủ 6 kiến xứ này đem lại sự tái sanh đời này sang đời khác, kể cả những sầu bi lo âu phiền não trong đời sống hiện tại”.

Các người có thể chấp thủ một ngã luận thủ nào mà ngã luận thủ ấy được chấp thủ như vậy lại không khởi lên sầu bi khổ ưu não không? - Thưa không.

        Các người có thấy một ngã luận thủ nào mà ngã luận thủ ấy được chấp thủ như vậy lại không khởi lên sầu bi khổ ưu não không? - Thưa không.

        Thế Tôn cũng không thấy ngã luận thủ nào, mà ngã luận thủ ấy được chấp thủ như vậy lại không khởi lên sầu bi khổ ưu não.

        Các người có y chỉ kiến y nào mà kiến y ấy được y chỉ như vậy lại không khởi lên sầu bi khổ ưu não không? - Thưa không.

        Các người có thấy kiến y nào mà kiến y ấy được y chỉ như vậy lại không khởi lên sầu bi khổ ưu não không? - Thưa không!

        Thế Tôn cũng không thấy kiến y nào mà kiến y được y chỉ như vậy lại không khởi lên sầu bi khổ ưu não.

        Nếu có ngã thời có ngã sở thuộc, nếu có ngã sở thuộc thời có ngã của tôi. Nếu ngã và ngã sở thuộc không thể được chấp nhận là thường còn, thời kiến xứ này: "Đây là thế giới, đây là tự ngã, sau khi chết tôi sẽ thường còn, thường hằng", kiến xứ ấy có hoàn toàn ngu si không? - Kiến xứ ấy thực sự là triệt để ngu si.

       “Kinh Ví dụ con rắn quả là một bài kinh hay đã nói lên những nhận thức sâu sắc đối với những lời dạy của đức Phật về những tai hại do những chấp thủ nói trên đưa đến. Tiếp đến đức Phật trình bày 6 kiến xứ, chấp thủ 5 thủ uẩn là của ta, là ta, là tự ngã của ta; chấp thủ tự ngã và thế giới là thường còn, thường hằng sau khi chết. Chính sự chấp thủ 6 kiến xứ này đem lại sự tái sanh đời này sang đời khác, kể cả những sầu bi lo âu phiền não trong đời sống hiện tại”.

       Như vậy, rõ ràng là, tu đúng chánh pháp là con đường duy nhất để đến Niết bàn, nhưng trên con đường ấy nếu chúng ta không dẹp bỏ được sự chấp thủ, bản ngã của mình thì đường đi đến đích hãy còn nhiều cản ngại lắm vậy!

                                                                                                                                                                                                              DIỆU QUANG

 

 

Tin khác:
Trang ( 2/2) : 1 | 2
   Tư tưởng Phật giáo
Bình Dương: Khen thưởng các chức sắc Phật giáo có nhiều đóng góp cho công tác phòng chống dịch COVID-19

Sáng ngày 04/10/2021, tại Văn phòng Ban Trị sự - Tổ đình Hội Khánh (phường Phú Cường, TP. Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương) đoàn Thành ủy thành phố Thủ Dầu Một đến thăm và trao tặng bằng khen biểu dương tập thể và các cá nhân Ban Trị sự GHPGVN tỉnh, đã có nhiều đóng góp cho công tác phòng chống dịch Covid-19 trên địa bàn thành phố Thủ Dầu Một.

Bình Dương: Phật giáo tỉnh ủng hộ chương trình “Sóng và máy tính cho em”

Hưởng ứng lời kêu gọi của Trung ương GHPGVN và Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Bình Dương phát động chương trình “Sóng và máy tính cho em”. Sáng ngày 29/9/2021 tại Trụ sở Văn phòng Ban Trị sự - chùa Hội Khánh (phường Phú Cường, TP. Thủ Dầu Một), Thường trực Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Bình Dương đã trao tặng 100 triệu đồng ủng hộ chương trình “Sóng và máy tính cho em” đến Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh.

Bình Dương: Bí thư Tỉnh uỷ thăm và làm việc tại Khu cách ly điều trị bệnh nhân COVID-19 Chùa Hội Khánh

Sáng ngày 26/9/2021, Ông Nguyễn Văn Lợi - Uỷ viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh uỷ Bình Dương cùng đoàn cán bộ, lãnh đạo Tỉnh uỷ đã đến thăm và làm việc tại Khu cách ly, điều trị bệnh nhân COVID-19 và Trạm y tế lưu động tại Tổ đình Chùa Hội Khánh.

Chùa Giác Ngộ - Quỹ Đạo Phật Ngày Nay trao tặng vật tư y tế hỗ trợ bệnh nhân F0 cho Phật giáo tỉnh Bình Dương

Ngày 23/8/2021, Chùa Giác Ngộ - Quỹ Đạo Phật Ngày Nay đã trao tặng 1.000 phần quà vật tư y tế hỗ trợ bệnh nhân F0 các khu cách ly tập trung do HT. Thích Huệ Thông - Phó Tổng Thư ký HĐTS, Chánh Văn phòng II Trung ương Giáo hội, Trưởng ban Trị sự GHPGVN tỉnh Bình Dương trân trọng tiếp nhận tại Trung tâm Văn hóa tượng Phật Niết bàn chùa Hội Khánh (phường Phú Cường, TP. Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương).

Bình Dương: Lễ xuất quân đầu tiên cho 50 tình nguyện viên tham gia hỗ trợ tuyến đầu phòng, chống dịch COVID-19

Hưởng ứng lời kêu gọi của Trung ương GHPGVN, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh và Ban Trị sự Phật giáo tỉnh Bình Dương, sáng 23/8/2021, tại Hội trường Trung tâm Văn hóa tượng Phật Niết bàn chùa Hội Khánh (phường Phú Cường, TP. Thủ Dầu Một), trang trọng tổ chức lễ xuất quân lực lượng tình nguyện Phật giáo đợt đầu tiên tham gia hỗ trợ các hoạt động tình nguyện nơi tuyến đầu chống dịch COVID-19 trên địa bàn tỉnh Bình Dương.

Bình Dương: Ban Thường trực Phật giáo tỉnh trang nghiêm tổ chức Đại lễ Phật Đản PL.2565

Trước tình hình dịch bệnh Covid-19 đang diễn biến rất phức tạp, do đó Đại lễ Phật đản năm nay được cử hành trọng thể, trang nghiêm trong phạm vi nội bộ, số lượng người tham dự hạn chế, nhưng vẫn giữ được sự trang nghiêm, thành kính hướng về ngày Đức Thế Tôn thị hiện. Đại lễ Phật Đản là dịp để khẳng định sự trong sáng của giáo lý đạo Phật, sự đóng góp của Phật giáo trong sự phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời đây cũng là dịp mà tất cả những người con Phật trên khắp hành tinh đều hân hoan kính mừng ngày đản sinh của Đức Từ Phụ Thích Ca Mâu Ni.

Bình Dương: Các cơ quan, ban ngành tỉnh thăm, chúc mừng Đại lễ Phật đản PL.2565

Hòa trong bầu không khí Phật giáo cả nước đang hướng về ngày Đại lễ kỷ niệm Đức Phật đản sinh, một sự kiện văn hóa tâm linh quan trọng mang giá trị tư tưởng cao đẹp của toàn nhân loại, đồng thời kỷ niệm 40 năm ngày thành lập Giáo hội Phật giáo Việt Nam (07/11/1981 – 07/11/2021). Sáng ngày 25/5/2021 (nhằm ngày 14/04 năm Tân Sửu), tại chùa Hội An (phường Hòa Phú, TP. Thủ Dầu Một), phái đoàn lãnh đạo Tỉnh ủy, HĐND, UBND, UBMTTQVN tỉnh Bình Dương đã đến vấn an chư Tôn đức lãnh đạo Ban Trị sự GHPGVN tỉnh và chúc mừng Đại lễ Phật Đản PL. 2565.

Bình Dương: Đại hội Đại biểu Phật giáo huyện Dầu Tiếng lần V nhiệm kỳ 2021 – 2026

Đại hội Đại biểu Phật giáo huyện Dầu Tiếng lần thứ V, nhiệm kỳ 2021-2026, chủ đề “Kỷ cương, Trách nhiệm, Đoàn kết, Phát triển” chính thức khai mạc trọng thể vào lúc 08 giờ 00 ngày 09/04/2021 (nhằm ngày 28/02 năm Tân Sửu) tại hội trường Văn phòng Ban Trị sự GHPGVN huyện - Tịnh xá Ngọc Thọ (thị trấn Dầu Tiếng, huyện Dầu Tiếng, tỉnh Bình Dương).

Bình Dương: Đại hội Đại biểu Phật giáo thị xã Tân Uyên nhiệm kỳ IX (2021 – 2026)

Sáng ngày 04/04/2021 (nhằm ngày 23/02 năm Tân Sửu), tại chùa Phước Lâm ( phường Uyên Hưng, thị xã Tân Uyên, tỉnh Bình Dương), Ban Trị sự GHPGVN thị xã Tân Uyên đã diễn ra Đại hội Đại biểu Phật giáo nhiệm kỳ IX (2021 – 2026) và đưa ra các phương hướng hoạt động trong nhiệm kỳ mới.

Bình Dương: Phiên họp định kỳ của Ban Trị sự Phật giáo tỉnh

Chiều ngày 01/04/2021, Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Bình Dương đã diễn ra phiên họp định kỳ tại Văn phòng Ban Trị sự - chùa Hội Khánh (phường Phú Cường, TP.Thủ Dầu Một) để báo cáo công tác Phật sự trong thời gian qua và triển khai kế hoạch hoạt động cho những tháng tiếp theo.

van nghe chao mung hoi thao hoang phap 2011
Vững niềm tin Phật - Clip13
Xem thêm >>